Hà Nội đêm trở gió (Hanoi Nights Turn Breezy) - Trọng Đài + Chu Minh (1993?)

Hà nội ơi! 

Oh Hanoi!

Tươi xanh màu áo học trò

Fresh as the tint of a student's tunic
Những con đường thân quen còn đó.

Familiar streets are still there
Tiếng rao vang đâu đây nghe động trời đêm

Itinerant vendors' calls out there shake the night sky

Hồng Hà ơi! 

Oh Red River!

Buồm ai khe khẽ thuyền về

Whose sail gently brings the vessel home?
Cành me thì thầm gục đầu vào dĩ vãng tiếng ve kêu râm ran suốt đêm hè.

Tamarind branches stoically bend down into the past, the cicadas buzz forth ringing throughout the whole summer night.
Giọng dân ca sao gợi nhắc hồ Gươm.

A folk song, how it recalls Sword Lake.

Hà nội ơi! xanh xanh liễu rủ mặt hồ Gươm.

Oh Hanoi! the green of willows hanging over Sword Lake.
Cô đơn sấu rụng ngoài ngõ vắng

Alone, the dragon plum tree stirs outside the vacant alley
Con sóng nào vẫn vỗ về vào đam mê.

What waves still dash back in a frenzy
Hà nội ơi!

Oh Hanoi!

Hà nội ơi!

Oh Hanoi!

Ta nhớ không quên những tháng năm qua một nét riêng tư gợi nhắc cho ai là nhắc đến những kỷ niệm đã qua

I recall, unforgettable months and year through a singular appearance brings back memories of times past

Hà nội ơi! nhớ về mùa thu tháng mười áo học trò xanh những hàng me

Oh Hanoi! recall autumn Octobers, a student's tunic, the green of rows of tamarind trees
Hà nội ơi! 

Oh Hanoi!

Ta nhớ không quên.

I recall unable to forget
Hà nội ơi! 

Oh Hanoi!

Trong trái tim ta

Inside my heart

Chiều mùa thu gió về dọc trên phố phường.

An autumn evening, wind returns through the neighborhood.
Nắng vàng hồng tươi những nụ cười

Golden sunlight, freshens, brings a blush to smiles
Hà nội ơi! 

Oh Hanoi!

Ta nhớ không quên

I recall unable to forget
Hà nội ơi! 

Oh Hanoi!

Trong trái tim ta.

Inside my heart.


nguồn: Âm Nhạc 4-5-6/1997

Ngọc Tân ca bài "Hà Nội đêm trở gió."

Le Touriste, notant... (Người du lịch, ghi ra) - Dicaleo (1936)

LE TOURISTE, notant. -- Annam: pays de la tuberculose, 99% des femmes annamites crachent du sang en abondance.

Người du lịch, ghi ra. -- An Nam: đất nước bệnh lao, 99 phần trăm đàn bà xứ An Nam khạc ra máu nhiều.

nguồn: L'Oeuvre Hebdominaire illustrée (13 tháng 4 1936)

Viêt-Nam par Tran Van Khe (1967)

Pour l'époque contemporaine, le recul n'est pas encore suffisant pour nous permettre d'avoir des vues précises. Nous discernons toutefois un net déclin suivi de récentes tentatives de restauration de la musique traditionnelle, une prolifération de la musique dite "rénovée," puis "nouvelle," la création de quelques oeuvres de style européen composées par des musiciens formés à l'école occidentale. (tr. 34)

Đối với thời đại hiện đại, sự nhận thức sau chưa đủ để cho chúng ta được phép có quan điểm chính xác. Chúng ta  nhật thấy nét suy giảm theo những bước cố gắng khôi phục nền nhạc truyền thống, sức sinh sôi của kiểu nhạc gọi là "cải cách" rồi "tân," sự ra đời của những tác phẩm phong cách châu Âu sáng tác bởi những nhạc sĩ được đào tạo ở các trường phương Tây.

La musique vietnamienne, au contact de la musique occidentale, a donné naissance à une musique nouvelle qui, après ses premiers pas hésitants vers 1937, va détrôner la musique traditionnelle. Les jeunes musiciens formés à l'école occidentale, ont essayé de composer tout d'abord des chanson puis des pièces pour piano avant de s'attaquer à des genres plus sérieux: des poèmes symphoniques et concerti. Certains emploient uniquement la technique occidentales. Cette musique nouvelle qui cherche encore sa voie, a beaucoup d'adeptes parmi les jeunes. Le peu recul et le manque de renseignements ne nous permettent pas d'en faire une étude complète. (tr. 213)

Âm nhạc Việt Nam lúc tiếp xúc với nhạc Tây phương đã sinh ra một nền âm nhạc mới mà, sau những bước đi đầu tiên ngập ngừng vào khoảng năm 1937, đã truất bỏ nền nhạc truyền thống. Các nhạc sĩ trẻ tạo nên một trường phái theo phương tây đã cố gắng trước tiên sáng tác những bài ca rồi những tác phẩm cho dương cầm trước khi lao vào những thể loại nghiêm tục hơn: các bản giao hưởng thơ và bản hòa tấu với dàn nhạc. Một số chỉ sử dụng đến nhạc thuật Tây phương. Kiểu nhạc mới vẫn đang tìm đường có nhiều tín đồ trong giới trẻ. Bởi sự khoảng cách ngắn và vì thiếu thông tin, chúng tôi chưa được tìm hiểu cho đầy đủ. 

nguồn: Trân Văn Khê. Viêt-Nam (Paris: Buchet/Chastel, 1967

Giàn nhạc Đỗ Liên và các danh ca (Đỗ Liên's Orchestra and Famous Singers) (1951)

Thứ năm 1-11 và Chủ nhật 4-11-1951 hồi 9 giờ 30

Tại Rạp OLYMPIA

Tổ chức hát buổi Chiếu Bóng, Ca Nhạc

Giúp quỹ hội Bóng Tròn Hoàng Diệu

Dưới quyền chủ tọa Thị trưởng thành phố Hanoi

The Toast of New Orleans

(Tiếng hát trên Hải Cảng)

Phim tô mầu phụ đê Việt ngữ

với Kathryn Grayson, Mario Lanza, David Niven

Giàn nhạc Đỗ Liên và các danh ca:

Minh Đỗ -- Thu Hương -- Huyền Hưng -- Hoàng Giác -- Anh Hoàng -- Quách Đàm

Trình bầy những bản nhạc Hawai

Cô THU HƯƠNG, một danh ca của Sông Hương Núi Ngự mới cộng tác cùng BAN NHẠC ĐỖ LIÊN đã trình bày tại Đài Phát thanh Hanoi mấy buổi ừa qua, lần đầu tiến lên sân khấu ra mắt khán giả

Nhạc sỹ ĐỖ LIÊN, PHAN TY sẽ đờn Lục Huyền Cầm Hạ Uy Di để đáp lại lòng mến chuộng của các bạn Đô thành đang mong đợi. VÉ BẠN TẠI: Cours Guitare Đễ Liên 22 Reinach -- Hiệu Sách Bình Minh 26B Phố Huế -- Hiệu sách Vũ Dương 42 Phố Huế, Pharmacie Vĩnh, Hàng Ngang.

nguồn: Tia Sáng, Số 1045, 25 Tháng Mười 1951

Hột lúa (Rice Seed) - Thế Tài Trương Minh Ký (1897)

Sanh ra ở ruộng phải chờ thời,
Born in the fields awaiting its time
Đến lớn nuôi người khắp mọi nơi,

Growing up feeding people everywhere,
Dạ tuyết lòng sương trong có tiếng,

Snowy belly, foggy guts inside there's a sound
Mình vàng xác ngọc báu cho đời.

Golden body, emerald bones bring value to life.
Trong trào ngoài quận đều yêu chuộng,

Inside or out they all love it
Trên bộ dưới thuyền mặc dạo chơi.

Upon land aboard a vessel paid no attention
Bụi bậm tuôn rơi theo tấm mẳn

Dustlike flowing down in pieces
Rồi cơn nước lửa thấy thơm hơi
Then the water's fired and it's fragrant

nguồi: Nam Kỳ 9 tháng 12 1897

Distractions et promenades (Cuộc vui và rong chơi) - 1922

L'hiver venant, il nous est très agréable de constater le retour d'un peu de movement et de gaieté. L'exode du samedi vers Doson a pris fin, aussi notre coquette ville de Haiphong désertée en été, reprend vie, la fraicheur revenue. La présence dans nos murs de la troupe de M Dupuis, y est pour beaucoup: c'est un orchestre de plus que nous posiédon, grâce à son concours, les amateurs d'apéritifs-concerts à l'Europe ont entendu jouer dimanche soir, la magnifique partition de "Carmen", vrai régal pour les oreilles délicates et amoureuses de musique.

D'autre part il y avait thé Tango au "Commerce" pour les fervent de la danse La musique militaire donnait, à la même heure, son concert au jardin Jules Ferry: sous la savante direction de son chef Gamet.

Les cinémas "Pathé" "Gaumont" et "Paul Bert" ont ouvert leur portes en matinée. Nous n'avion que l'embarras du choix. ...

Mùa đông sắp đến làm chúng ta rất vui thấy sự quay trở lại của một ít chuyển động và vui tươi. Chuyến hành trình ngày thứ bảy đến Đồ Sơn đã kết thúc, nhờ vậy thị trấn Hải Phòng xinh đẹp, vắng vẻ trong mùa hè của chúng tôi đang nhộn nhịp, sự vui tươi cũng mới trở lại. Sự hiện diện trong các bức tường chúng ta của gánh M Dupuis có rất nhiều thứ: là một dàn nhạc đầy đủ hơn chúng tôi từng có, nhờ vậy, những người yêu thích rượu khai vị kiểu châu Âu đã nghe chơi buổi tối Chủ nhật bản phổ tuyệt vời của "Carmen", một món quà thực sự dành cho những đôi tai tinh tế yêu âm nhạc.

Mặt khác, có phòng trà Tango tại "Commerce" dành cho những người mê khiêu vũ. Với âm nhạc quân đội đồng thời có tổ chức buổi hòa nhạc tại khu vườn Jules Ferry dưới sự điểu kiện tài tình của xếp Gamet.

Các rạp chiếu bóng "Pathé" "Gaumont" và "Paul Bert" đã mở cửa vào buổi sáng. Chúng tôi tha hồ lựa chọn. ...

nguồn: France-Indochine 8 tháng 11 1922

Société Philharmonique - École de Musique (Hội Yêu Nhạc - Trường Âm Nhạc) - 1925

La réouverture des cours gratuit de musique (solfège, piano et violon) est fixée au 1er Octobre 1925.

Les demandes d'admission devront être adressées à M. le Secrétaire de L'Ecole de Musique, au siège de la Société Philharmonique, à Saigon, rue Taberd.

Các lớp học âm nhạc miễn phí (lý thuyết âm nhạc, dương cầm và vĩ cầm) được mở lại vào ngày 1 tháng 10 năm 1925.

Đơn xin nhập học phải gửi đến Thư ký của Trường Âm nhạc, tại trụ sở của Hiệp Hội Yêu Nhạc, ở Sài Gòn, đường Taberd [tức đường Nguyễn Du].

nguồn: L'Écho Annamite 7 tháng 9 1925

Người viết về lịch sử nhạc Việt hay nhắc đến ngôi Nhạc Viện Viễn Đông Pháp (Conservatoire Français d'Extrême-Orient) được thành lập ở Hà Nội năm 1927.  Trước kia trường âm nhạc của Hiệp Hội Philharmonic ở Sài Gòn đã lập những lớp nhạc miễn phí rồi.  (Ở Hà Nội thì Institut Musical de Hanoi (Viện Âm Nhạc Hà Nội) đã được thành lập từ 1913 nhưng lâu năm mới có học sinh người Việt).

Một thoáng quê hương (A Glimpse of Homeland) - Từ Huy & Thanh Tùng (1989)

Slow

Tà áo em bay bay bay bay trong gió nhẹ nhàng.

Your tunic's flaps flutter lightly in the breeze  
Tà áo em bay bay bay bay trên phố dịu dàng.

Your tunic's flaps flutter along the streets, gently. 
Áo bay trên đường như mây xuống phố, áo tung sân trường tựa cánh chim câu.

The flaps flutter on the path like clouds that have come down to the street, blowing across the schoolyard like doves on the wing
Đẹp biết bao quê hương cho ta chiếc áo nhiệm mầu.

It's so beautiful, our homeland gives us this bewitching tunic 
Dù ở đâu Pa-ris, Luân-đôn hay ở những miền xa.

Wherever you are, Paris, London or faraway lands.  
Thoáng thấy áo dài bay trên đường phố sẽ thấy tâm hồn quê hương ở đó, em ơi!

A glimpse of long tunics fluttering along the street makes you feel the homeland's soul is there, dear!

 
Slow Surf

 
Tung bay tà áo tung bay xôn xao một trời nắng đỏ.

Blowing and fluttering, tunic flaps fly riotously, a sunny red sky.  
Tung bay tà áo tung bay áng mây trắng đầu ngọn gió.

Blowing and fluttering, tunic flaps fly, white clouds at the breeze's crest
Tung bay tà áo tung bay tím biếc những chiều hoàng hôn, tung bay tà áo tung bay xanh xanh đồng cỏ quê hương.

Blowing and fluttering, tunic flaps fly purple blue in early evening, they fly in the green, grassy fields of home.

Ta nghe từng bước chân em xôn xao đường về phố nhỏ.

I hear your steps creating a stir on the little lane.
Tung bay tà áo thân quen cánh chim vẫy chào ngọn gió.

Blowing and fluttering, the tunic's form knows of birds on the wing greeting the breeze's crest  
Ta nghe từ trái tim em tiếng hát ngập tràn yêu thương, mai đây dù có đi xa trong tim là cả quê hương.

I hear from your heart a voice singing, overflowing with love, tomorrow even if far away in your heart is the homeland complete.

nguồn: Tuyển tập ca khúc 50 năm Miền Nam ca hát (Nhà xuất bản Văn Nghệ TP Hồ Chí Minh, 2003)

Nhã Phương ca bài "Một thoáng quê hương."